فصلنامه علمی ـ پژوهشی فقه نظام ساز

فصلنامه علمی ـ پژوهشی فقه نظام ساز

وظیفه ‏مندی والدین در تربیت اجتماعی و سیاسی فرزندان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه فقه تربیتی دانشگاه فرهنگیان
2 عضو گروه فقه تربیتی موسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا علیه السلام
چکیده
تعلیم‏ وتربیت به‏ دنبال رفع نیازهای متنوّع متربّیان در ساحت‏های گوناگون از جمله ساحت اجتماع و سیاست است. تربیت اجتماعی و سیاسی به افزایش آگاهی، ایجاد حس دلبستگی اجتماعی و حمایت از نظام سیاسی و مهارتهای انجام وظایف سیاسی و اجتماعی مربوط است.
رشد شخصیّت اجتماعی و سیاسی کودکان از ابعاد مهم تربیت است که به ‏اندازۀ ساحت‌های دیگر مورد توجّه قرار نگرفته ‏است؛ در حالی که مشارکت سیاسی شهروندان و مسئولیّت‌پذیری آنها و رعایت عدالت و انصاف اجتماعی و نیز ثبات و دوام و استحکام قدرت و حاکمیّت سیاسی، مبتنی بر تربیت سیاسی و اجتماعی و اقتضای دستیابی به اهداف کلان سیاسی و اجتماعی است.
پرورش کودکان در این ساحت، رسالت نهادهای تربیتی از جمله خانواده است. در این پژوهش، بررسی وظیفۀ والدین دربارۀ تربیت سیاسی و اجتماعی فرزندان از منظر فقهی مدّنظر است. آیا از منظر فقهی والدین علاوه بر پرورش اعتقادی، عبادی و اخلاقی فرزندان دربارۀ ایفای نقش مؤثّر سیاسی و اجتماعی آنها نیز مسئول هستند؟ اگر والدین در این زمینه مسئولیّت داشته باشند، حدود مسئولیّت آنها چیست؟ روش پژوهش، مراجعه به ادلۀمستند فقهی و کاوش در مفاد ادلّه برای استنباط حکم فقهی است.
ادلّۀ عامۀ فقهی از جمله اصل جامعیّت، لزوم حفظ نظام و آمادگی در مقابل دشمن و ادلّۀ مربوط به وظیفه ‏مندی والدین از جمله یاری ‏رسانی به فرزندان و نامۀ امام علی (ع) به امام حسن (ع) در این ارتباط بررسی شد. نتایج به‏ دست آمده نشان داد که تکلیف والدین دربارۀ تربیت اجتماعی و سیاسی فرزندان، استحباب و در مواردی وجوب است.
کلیدواژه‌ها